نیما عریان؛ نوجوان ۱۷ سالهای که با خطر سنگین نقض حقوق کودک روبهرو است
نیما عریان، نوجوان ۱۷ ساله اهل نایین اصفهان، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ است که هماکنون در کانون اصلاح و تربیت نگهداری میشود. او در حالی با پروندهای سنگین روبهرو شده که تنها چند ماه تا رسیدن به ۱۸ سالگی فاصله دارد و همچنان از منظر حقوق بینالملل، کودک محسوب میشود.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، نیما عریان توسط دادگاه انقلاب اصفهان به اتهاماتی از جمله «محاربه»، «تخریب اموال عمومی» و «اجتماع و تبانی» محکوم شده و پرونده او برای فرجامخواهی به دیوان عالی کشور ارسال شده است. در عین حال، نگرانیهای جدی درباره وضعیت حقوقی، روند دادرسی و آینده این نوجوان همچنان ادامه دارد.
آنچه پرونده نیما را بیش از پیش نگرانکننده میکند، سن او در زمان بازداشت و رسیدگی قضایی است. بر اساس «کنوانسیون حقوق کودک» سازمان ملل متحد، هر فرد زیر ۱۸ سال کودک محسوب میشود و از حمایتهای ویژه حقوقی برخوردار است. این کنوانسیون تأکید میکند که کودکان باید از هرگونه خشونت، شکنجه، رفتار غیرانسانی و مجازاتهای شدید محافظت شوند و در تمامی مراحل دادرسی، منافع عالیه کودک در اولویت قرار گیرد.
همچنین حقوق بینالملل بهصراحت بر ضرورت برخورداری کودکان از دادرسی عادلانه، دسترسی به وکیل، حمایت روانی و شرایط متناسب با سن آنان تأکید دارد. هرگونه تصمیم قضایی درباره کودکان باید با در نظر گرفتن اصول بازپروری، حمایت و حفظ آینده آنان اتخاذ شود؛ نه بر مبنای مجازاتهایی که زندگی و آینده یک نوجوان را برای همیشه تحت تأثیر قرار دهد.
نگرانیهای موجود درباره سرنوشت نیما عریان زمانی جدیتر میشود که گزارشهایی از فشارهای امنیتی، روندهای پیچیده قضایی و ارتباط پرونده او با فضای سرکوب پس از اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ مطرح شده است. خانوادهها، فعالان حقوق کودک و مدافعان حقوق بشر خواستار شفافیت کامل در روند رسیدگی، رعایت حقوق قانونی این نوجوان و تضمین دادرسی عادلانه برای او هستند.
جامعه جهانی، نهادهای مدافع حقوق بشر، گزارشگران ویژه سازمان ملل متحد، یونیسف و تمامی سازمانهای فعال در حوزه حقوق کودک باید نسبت به وضعیت کودکانی که در جریان رویدادهای سیاسی و امنیتی بازداشت شدهاند حساس باشند. حمایت از حقوق کودکان، یک انتخاب سیاسی نیست؛ بلکه یک تعهد انسانی و حقوقی جهانی است.
نیما عریان تنها یک نام در میان پروندههای قضایی نیست؛ او نوجوانی است که باید آینده، تحصیل، رشد و زندگی در انتظارش باشد. سرنوشت کودکان و نوجوانان نباید در سایه ابهام، نگرانی و ترس رقم بخورد.
ما خواهان رعایت کامل حقوق قانونی نیما عریان، تضمین دادرسی عادلانه، منع هرگونه رفتار غیرانسانی و توجه فوری نهادهای بینالمللی به وضعیت این نوجوان هستیم.
کودکان باید در مدرسه باشند، نه در مسیرهایی که آینده آنان را با خطر و ابهام مواجه میکند.